Zamknij

Dlaczego warto się zarejestrować?

  1. Możliwość dodawania nowych treści na stronie
  2. Możliwość komentowania istniejących artykułów
  3. Możliwość ściągania szant w wersji mp3
  4. W wypadku dużej aktywności możliwość zostania redaktorem lub moderatorem
Zarejestruj się!
Żeglarstwo

Reklama

Naszą witrynę przegląda teraz 11 gości i 2 użytkownik 
Współrzędne geograficzne PDF Drukuj Email
Wpisany przez Administrator   
Czwartek, 29 Styczeń 2009 14:59
Ziemia obraca się wokół jakiejś urojonej osi. Obrót trwa dobę i odbywa się z zachodu na wschód. Oś ta to: oś ziemska. Ta urojona oś przebija powierzchnię Ziemi w dwóch przeciwległych biegunach. Nazywamy je biegunami ziemskimi albo biegunami geograficznymi Ziemi.

Na powierzchni Ziemi możemy wyobrazić sobie siatkę, utworzoną z kół przechodzących przez bieguny ziemskie i z kół, których płaszczyzny są prostopadłe do osi ziemskiej. Taka siatka tworzy układ współrzędnych geograficznych i nazywa się siatką geograficzną.

kula

Przeprowadzając jakąkolwiek płaszczyznę przez oś ziemską, przecięcie się tej płaszczyzny z powierzchnią Ziemi wyznaczy krąg Koła Wielkiego nazywany południkiem. Południk przechodzi przez oba bieguny geograficzne. Ilość takich płaszczyzn - południków - jest nieskończona. Prowadząc od południka zerowego co jeden stopień dalsze południki dokoła obwodu Ziemi otrzymamy razem 360 południków po 180 na każdej półkuli. Umówiono się aby oznaczać je, poczynając od południka w Greenwich, od 0° do 180° w kierunku wschodnik i zachodnim.

Pierwszym południkiem zerowym był południk Ferro, przechodzący przez Wyspy Kanaryjskie. Przeprowadził go w roku 150 słynny Ptolemeusz z Aleksandrii - geograf i astronom. W XVIII wieku za południk zerowy uznano południk przechodzący przez Paryż. Ten z kolei w 1911 roku zostałzastąpiony przez Greenwich pod Londynem. Południk w Greenwich rozpowszechnił się szczególnie w żegludze i ostatecznie został uznany jako międzynarodowy południk zerowy. Obserwatorium w Greenwich powstało w XVII wieku. W roku 1946 zostało przeniesione nieco dalej od Londynu, ale południk zerowy nadal przechodzi przez miejsce, w którym obserwatorium znajdowało się poprzednio.

Przeprowadzając przez środek Ziemi płaszczyznę prostopadle do osi ziemi płaszczyzna ta wyznaczy na przecięciu z powierzchnią kuli ziemskiej koło wielkie zwane równikiem. Nazwa "równik" pochodzi stąd, że na równiku właśnie panuje stała równość dnia i nocy. Ta sama płaszczyzna podzieli Ziemię na dwie półkule: północną i południową. Prowadząc inne płaszczyzny równoległe do równika to przetną one powierzchnię Ziemi po coraz mniejszych kołach w miarę zbliżania się do biegunów. Będą to równolezniki. Licząc od równika możemy przeprowadzić co stopień równolezniki aż do obu biegunów. Czyli operacja jak z południkami tylko w innym kierunku. Ogółem otrzymamy 180 równolezników po 90 na każdej półkuli. Równik przyjmujemy jako 0° a biegun jako 90°.

Wyobrażona i narysowana w ten sposób siatka geograficzna na kuli pozwala na dokładne okreslenie położenia każdego punktu na powierzchni Ziemi, bo koła przeprowadzone po powierzchni Ziemi możemy podzielić nie tylko na 360 stopni lub 21 600 minut, ale także na sekundy, których w kole będzie 1 296 000. Każde miejsce będzie punktem przecięcia odpowiedniego południka i równoleżnika.

Długość geograficzna - odległość południka przechodzącego przez określony punkt na powierzchni Ziemi od południka zerowego. Mierzy się ją po łuki na równiku lub równolezniku zawartym między południkiem zerowym a południkiem danego punktu a wyraża sięw stopniach, minutach i sekundach. Długość geograficzną liczoną na wschód od południka zerowego oznacza się literą E (od East - Wschód) lub znakiem plus (+), żaś na zachód literą W (West - Zachód) albo znakiem minus (-). Długość geograficzną oznacza się grecką literą ? (Lambda).

Przykład zapisu długości geograficznej:
42°18'32" E, 91°13'00" W
lub: +42°18'32", -91°13'00"

Szerokość geograficzna - odległość równoleżnika od równika. Ściślej mówiąc jest to odległośćrównoleznika przechodzącego przez określony punkt na powierzchni Ziemi od równika. Mierzy się ją po łuku dowolnego południka między danym równoleznikiem a równikiem i również wyraża się w stopniach, minutach i sekundach. Na półkuli północnej szerokość geograficzną oznacza się literą N (North - Północ) lub znakiem (+), a na południowej literą S (Soutch - Południe) albo znakiem (-). Szerokość oznacza się literą ? (fi).

Przykład zapisu szerokości geograficznej:
17°28'14" N, 42°03'05" S
lub: +17°28'14", -42°03'05"

Położenie punktu na kuli ziemskiej można wyrazić podając różnicę szerokości i długości między tymi punktami a innym punktem o określonych współrzędnych geograficznych. Różnica szerokości (łuk południka między równoleznikami przechodzącymi przez te punkty) może mieć znak N (+) lub S (-). Różnica długości (łuk równoleznika między południkami przechodzącymi przez te punkty) może mieć znak E(+) lub W(-). Różnica szerokości mierzona jest po łuku koła wielkiego (południka), dlatego też każda minuta różnicy szerokości zawsze odpowiada dokładnie 1 Mm. Różnica długości mierzona jest po równolezniku, dlatego odległość między punktami w Mm odpowiadająca różnicy długości zależeć będzie od tego, na jakiej szerokości geograficznej prowadzony jest pomiar. Zboczenie nawigacyjne - wyrażona w milach morskich długość łuku równoleżnika.



Zmieniony: Czwartek, 29 Styczeń 2009 15:14
 

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy
Odśwież